Page 25 - LYS TARİH TERSYÜZ
P. 25
TEST 1 Varlık Felsefesi
TT 1
1. Gözlenebilir ve ölçülebilir olgulardan başka, onlar hak- 4. Varoluşçuluk felsefesinin önde gelen isimlerinden
kında bilgi edinmemizi ve edindiğimiz bilgileri düzen- Heidegger’e göre insan “öz” ü olmayan, fakat ken-
lediğimizi sağlayan “mantıksal yapıda” bir bilgi yetimiz di plan ve projeleriyle özünü belirleyen varlıktır. Ona
olduğu söylenir. Bilgilerimizi düzenlememizi sağlayan göre varoluş, varlığın kendi özünü kendi olanaklarıy-
bu yetinin kendi başına bilgi üretmesi söz konusu de- la belirleme durumu ya da sürecidir.
ğildir. Bilgi deney verilerinin mantıksal dizgisidir. Bu Parçadaki açıklamalardan, aşağıdakilerden
mantıksal yapıyı olgusal dünyayı resmettiğimiz dilde hangisine ulaşılamaz?
de buluruz. Dilin olgusal dünyaya ait olmayan kısmı
bilim dilinden ve mümkünse her türlü düşünme etkin- A) İnsan planlarıyla özünü oluşturur.
liğinden tamamen uzaklaştırılmalıdır. B) İnsan kişilik ve karakteriyle özünü belirler.
Parçadaki açıklamalara göre, varlığın bilgisine C) İnsan varlığını Tanrı’dan alır
ulaşmanın yolu aşağıdakilerden hangisidir? D) İnsanın doğuştan hazır özü yoktur.
A) Doğada olup bitenleri metafizikte açıklamak E) Var oluş özden önce gelir.
B) Metafizik alanı deneysel yöntemlerle açıklamak
C) Evreni ve dünyayı açıklamada bilimsel dili kullan-
mak
5. Biz doğadaki üç sayısını değil, üç topu, üç kuşu, ka-
D) Deney verilerin dil yapısını çözümlemek reyi değil, kare şeklindeki bir halıyı görebiliriz. Akıl bu
E) Doğada aynı türden olguları ortak bir ad ile dile ge- kavramları, düşünme yoluyla varlıktan soyutlayarak
tirmek. ve genelleme yaparak elde eder.
Paragraftan hareket ederek, aşağıdaki yargılar-
2. Herakletios, doğada sürekli bir hareket ve değişim dan hangisine ulaşılabilir?
görür ve derki: Genç yaşlanır, uyuyan uyanır, yaşayan A) Soyut varlıkları kavrayamayız.
ölür. Bitmeyen bir savaşta, zıtlıklar bazen hakim olur B) Zihin, tüm varlıkları genelleyerek algılama eğili-
bazen diğeri. mindedir.
Düşünür varlığın oluşumunu, aşağıdakilerden C) Somut varlıkları kavramlaştırmak daha kolaydır.
hangisiyle açıklamıştır? D) İnsan kavramları değil, onların doğadaki yansıma-
A) Zıtlıkların birliği ile sını görür.
B) Geçerliliği biten paradigmaların değişmesi ile E) Varlık diye bir şey yoktur ve kavranamaz.
C) Bireylerin kişisel deneyimleri ile
D) Tanrının varlığıyla
E) Bilimsel kanıtlarla 6. Her şey, düşünme ile varolmanın kavranması son
derece güç olan birliğinden oluşur. Çünkü düşün-
ceyle gerçek birdir ve şeyler ancak düşünceyle kav-
3. Tek bir varlıktan başka hiçbir şey yoktur. Varolan varo- ranabilmesiyle vardır. Varlık kendi içinde karşıtına
lana bitişiktir, bölünemez bir bütündür. Varlık bir yerde meyillidir. Bu ikisinin sentezinden yani bir üst aşa-
kesintiye uğrarsa var olmayan haline gelir. Oysa var mada birleşmesinden “oluş” meydana gelir. Tarih,
olmayan ne tanınabilir ne de söylenebilir. Varlıktan düşüncenin bu şekilde ilerlemesi ve kendini gerçek-
başka bir şey olmadığından hareket edeceği bir yerde leştirme sürecidir. Düşünme ancak bu sürecin so-
yoktur, ona sınır çizecek başka bir şey de. nunda tamamlanacak ve mükemmelliğe ulaşacaktır.
Parmanides’in bu ontolojik görüşleri; Parçada vurgulanan temel düşünce, aşağıdaki-
I. Varlığın mekanı ya da sınırı olamaz. lerden hangisidir?
II. Ne hareket ne de değişim mümkündür. A) Düşünme ile nesnelerin kavranması mümkün de-
III. Her şey, başka bir şeyin doğumundan ya da ölü- ğildir.
münden oluşur. B) Her türlü varlık, düşüncenin diyalektik süreci so-
nucunda oluşur.
düşüncelerinden hangisine “karşı - tez” oluşturur?
C) Gerçek ve düşünce bir arada var olamaz.
A) I ve II B) II ve III C) I ve III
D) Tarih, nesnelerin gelişim sürecidir.
D) Yalnız I E) Yalnız III E) Varlıklar madde ve ruhun birleşmesiyle oluşur.
21

