Page 18 - LYS TARİH TERSYÜZ
P. 18
5. Bölüm: Anlatım Biçimleri ve Düşünceyi Geliştirme Yolları
TEST 1 Düşünceyi Geliştirme Yolları
K T 7
1. Şu bütçeye bakın: 1998 yılında Çevre Bakanlığına 4. (l)Teknoloji, ancak kaliteli beyinler tarafından hiz-
ayırılan ödenek yedi trilyon, Cumhurbaşkanlığının mete sunulduğunda süzebilir çağın yaşamının lez-
ödeneği yirmi beş trilyon. Meclisin ödeneği elli beş zetini. (II) Yoksa hemen ölüm tırpanlarını ortaya çı-
trilyon. Milletvekillerinin hizmetine ayrılan para bu kararak zebanileşiverir. (III) Kaliteli beyin, bir yaşam
ülkenin ovasına, suyuna, denizine, kuşuna ayrılan boyu yaptığı işte kalitenin bedelini ödeme disipli-
paranın sekiz katı. niyle özdeşleşmiş beyin demektir. (IV) Kaliteli beyin,
sunduğu serviste daha çok kör etme hırsıyla kalite-
Yukarıdaki paragrafın anlatımında, düşünceyi yi düşürmez. (V) Kaliteli beyin, kendisini zorlasa da
geliştirme yollarından belirgin olanı hangisidir? derme çatma iş yapmaz.
A) Kişileştirme Yukarıdaki numaralanmış cümlelerden hangi-
sinde bir tanım yapılmıştır?
B) Sayısal verilerden yararlanma
C) Tanık gösterme A) I B) II C) III D) IV E) V
D) Somutlama
5. Şevket Butut’un öykülerinin dili kahramanlarının do-
E) Benzetme
ğup büyüdükleri yörelerin yaşayan dilidir. Her kah-
raman kendi aksanı ile konuşur. Yazar kahraman-
larını yazı dili ile konuşturmaz. Düşsel ögelerin ağır
2. Eski Türklerde kutsal av törenlerine “sığır”, totem- bastığı öykülerde bile böyledir. Örneğin “bir çarasını
lerin kurban edildiği ziyafet törenlerine “şölen”, say- buluruz zaar” “habarın yoh”, “bundan kelli.” ...
gın kişilerin cenaze törenlerine “yuğ” ölüm törenle-
rinde söylenen yas şiirlerine “sagu” denirdi. Parçada Şevket Bulut’un öykülerinden alınan
sözlerle örneklenmek istenen aşağıdakilerden
Bu parçanın anlatımı için aşağıdakilerden han- hangisidir?
gisi söylenebilir?
A) Öykülerindeki yazım yanlışlarını göstermek
A) Savunulan düşünce örneklerle pekiştirilip açık
hale getirilmiştir. B) Öykülerini konuşma dili ile yazdığını belirtmek
B) Tanımlar yapılarak okuyucuyu bilgilendirme C) Öykülerindeki kahramanların çoğunun toplumun
amaçlanmıştır. elit bir kesiminden olduğunu belirtmek
C) Okuyucunun düşüncesini değiştirmek için karşı- D) Öykülerinde gerçek hayattan alınan olaylar oldu-
tIıklardan yararlanılmıştır. ğunu göstermek
D) Bir kavramı açıklamak için betimlemelere başvu- E) Samimi bir üsluba sahip olduğunu göstermek
rulmuştur.
E) Okuyucuyu bir olay içinde yaşatma hedeflen- 6. (I) Günlük yaşamda basit birer ayrıntı olarak nitele-
miştir. yip atladığımız pek çok şey kimileri için basit yaratı-
nın, buluşun çıkış noktası olmuştur. (II) Bir ressam,
boşluğun resmini çizmiş; bir parfüm ustası tek bir
3. (I) Masal, düzyazı biçiminde söylenmiş, inanç ve tö- kokunun içindeki otuz ayrı maddeyi saptamıştır. (III)
relerden bağımsız, düş ürünü kısa anlatı türüdür. (II) Algılardaki bu seçicilik ve uzmanlaşma sanatta, sa-
Efsane, destan gibi ürünlerden, anlattığı olayların nayide pek çok yeniliğin ortaya çıkmasını sağlamış-
tamamen düş ürünü olması izlenimi vermesiyle ay- tır. (IV) Yirminci yüzyıl bu yeniliklerin altın çağıdır,
rılır. (III) Yer, zaman, kavram belirsizdir. (IV) Kendine olmaya da devam etmektedir. (V) İlk bakışta bize
özgü bir evreni vardır: Cinler, periler, sihirli kutular, saçma gibi görünen pek çok deney ve gözlem sa-
görkemli saraylar... (V) Anlatı genellikle kalıplaşmış yesinde yapılmıştır bu buluşlar. (VI) İnsanlık bu bilim
sözlerle başlatılır: “Bir varmış bir yokmuş.”, “Evvel adamlarına minnet borçludur.
zaman içinde, kalbur saman içinde”...
Numaralanmış cümlelerden hangisi birinci yar-
Hangisinde bir tanım yapılmıştır? gıyı örneklemiştir?
A) I B) II C) III D) IV E) V A) II B) III C) IV D) V E) VI
117
